Қироат даражалари

Қуръони карим қироатининг учта даражаси бўлиб улар: Таҳқиқ, ҳадр ва тадвирдир.

Таҳқиқ – Жуда секин ва хотиржам ҳолда тажвид аҳкомларига риоя қилиб тадаббур билан ўқишдир.

Хадр – Қуръони каримни тажвид ҳукмларига амал қилган ҳолда тез ўқишдир.

Тадвир – Қуръони каримни тажвид аҳкомларига риоя қилган ҳолда хотиржамлик ва тезлик орасидаги ўртача ҳолатда ўқишдир.

Баъзи уламолар тартилни ҳам қироъат даражаларига қўшганлар. Бу фикрга кўра қироъат даражалари тўртта бўлади.

Тартил – Cекин хотиржамлик билан маъноларни тадаббур қилган ҳолда тажвидга амал қилиб ўқишдир. Тартил таҳқиқдан кўра тез ва хадрдан кўра секинроқ бўлади.

Бошқалар эса тартилни алоҳида даража эмас, балки, у умумий бўлиб, қолган учта даражани ўз ичига олади, деганлар. Чунки Қуръонда тартил билан ўқишга буюрилган. Қуръон калималарини тажвид асосида ўқишлик тартил деб аталганидан кейин, ушбу учта даража (таҳқиқ, ҳадр, тадвир) оят мазмунига киради.